Język Polski
English
Русский
Italiano
Français (France)
Deutsch
Українська
Čeština
Examples of Censorship in Głos Olsztyński in 1951–1956: Contexts
Wojciech Kosiewicz
https://orcid.org/0009-0005-7509-9433
Instytut Pamięci Narodowej, Delegatura w Olsztynie
BioWOJCIECH KOSIEWICZ – graduate in Political Science and Theology from the University of Warmia and Mazury in Olsztyn. Teacher and former journalist for Gazeta Olsztyńska. Since 2023, he has been employed at the Institute of National Remembrance Delegation in Olsztyn.
Komunizm: system-ludzie-dokumentacja, No. 14 (2025), pages: 368-390
Publication date: 2025-12-31
https://doi.org/10.48261/2299.890X.14.2025.14
PDF (Język Polski)
Abstract
In 1951, Głos Olsztyński, the press organ of the Provincial Committee of the Polish United Workers’ Party in Olsztyn, began publication. Between 1951 and 1956 – that is, from the newspaper’s inception until the 1956 October Thaw, when the role of censorship underwent certain changes – the newspaper was censored by a dozen or so employees of the Voivodeship Office for the Control of Press, Publications and Performances in Olsztyn. The aim of this study is to explain the challenges that Stalinism posed for censors, which texts were interfered with and to what extent, what readers saw after the changes and what they were not allowed to see, as well as to show the political context of the publications.
References
Archiwum Państwowe w Olsztynie, Wojewódzki Urząd Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk w Olsztynie, 613/10–613/15.
III Plenum Komitetu Centralnego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej, Warszawa 1949.
Cenzura na Warmii i Mazurach w latach 1945–1956. Sprawozdania Wojewódzkiego Urzędu Informacji i Propagandy w Olsztynie (1945–1947), red. E. Kossewska, Warszawa 2005.
„Bez Wierszówki” 2012.
„Głos Olsztyński” 1951, 1956.
„Trybuna Ludu” 1950.
„Życie Warszawy” 1949.
Anculewicz A., Nadzór partyjny nad „Głosem Olsztyńskim” w latach 1951–1956, „Media, Kultura, Komunikacja Społeczna” 2006, nr 2.
Fiedorczyk P., Komisja specjalna do walki z nadużyciami i szkodnictwem gospodarczym 1945–1954, Białystok 2002.
Gogol B., Przełom czy kontynuacja? Cenzura w obliczu polskiego października 1956, cz. 1, „Colloquium” 2016, nr 4.
Jaskulski T., Wymuszona przyjaźń. Stosunki państwowe NRD–PRL, „Mówią Wieki” 2016, nr 11.
Kajetanowicz K., Koncepcje i plany rozwoju wojsk obrony terytorialnej w Polsce po 1945 roku, „Ante Portas. Studia nad bezpieczeństwem” 2016, nr 2.
Kamińska-Chełminiak K., Cenzura w Polsce 1944–1960. Organizacja, kadry, metody pracy, Warszawa 2019.
Łukaszewicz B., Prasa Warmii i Mazur w latach 1945–1989, Olsztyn 1991.
Mętrak K., Odbudowa kościołów Warszawy jako przedmiot relacji między państwem a Kościołem. Wybrane zagadnienia (1945–1968), „Almanach Warszawy” 2020, t. 14. Mielczarek T., Uwarunkowania prawne funkcjonowania cenzury w PRL, „Rocznik Prasoznawczy” 2010, nr 4.
Miłosz J., Aparat wyznaniowy wobec świadków Jehowy i ich delegalizacja 1948–1956 [w:] Urząd do spraw Wyznań. Struktury, działalność, ludzie, t. 2: Struktury administracji wyznaniowej i pierwsze lata działalności Urzędu ds. Wyznań w Polsce ludowej (1945–1956), red. R. Łatka, Warszawa 2021.
Misiło E., Wojewódzki Urząd Informacji i Propagandy w Olsztynie, „Komunikaty Mazursko-Warmińskie” 1981, nr 1.
Pasko A., Wyścig Pokoju – kontrowersyjne dziedzictwo [w:] Dziedzictwo komunizmu w Europie Środkowo-Wschodniej, red. J. Sadowska, Białystok 2008.
Persak K., Kryzys stosunków polsko-radzieckich w 1956 roku, „Polska 1944/45–1989. Studia i materiały” 1997, nr 3.
Romański M., O sabotażu i dywersji w świetle polskiego ustawodawstwa po 1944 roku, „Czasopismo Prawno-Historyczne” 2013, t. 65.
Romek Z., Cenzura jako narzędzie sprawowania władzy w PRL, „Biuletyn IPN” 2022, nr 7–8.
Trembicka K., Kategoria wroga w komunistycznej Polsce w latach 1956–1989, „Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska. Sectio K. Politologia” 2014, t. 21, nr 2.
Wawryszuk P., Stosunki polsko-jugosłowiańskie w latach 1945–1971, Warszawa 2019.
Weber P.F., RFN–NRD–PRL (1950–1972). Normalizacja polsko-niemiecka jako „ménage à trois”, „Przegląd Zachodni” 2009, nr 4.
Cieślik A., Warszawski „event” komunistów świata, https://przystanekhistoria.pl/pa2/teksty/96631,Warszawski-event-komunistow-swiata.html, dostęp 10 X 2024 r.
Lewkowicz A., Apel sztokholmski, https://www.strefa.se/2024/06/09/apel-sztokholmski/, dostęp 12 X 2024 r.
Nadolska A., Niech się święci… Bydgoszcz w PRL-u, https://muzeum.bydgoszcz.pl/wystawy/niech-sie-swieci-bydgoszcz-w-prl-u-2/, dostęp 14 II 2025 r.
Piotrowski M., Najstarsze kaski w Polsce, https://www.auto-swiat.pl/wiadomosci/motocykle/najstarsze-kaski-w-polsce/5yhfvf1, dostęp 18 II 2025 r.
Tadeusz Ostaszewski, http://leksykonkultury.ceik.eu/index.php/Tadeusz_Ostaszewski, dostęp 16 VI 2025 r.
Żerko S., 23 sierpnia 1953: rząd PRL rezygnuje z reparacji od Niemiec, „Polska – Niemcy – Historia” (Instytut Zachodni im. Zygmunta Wojciechowskiego) 2020, nr 29, https://www.iz.poznan.pl/plik,pobierz,5247,790a709c11573f43f32de8a67dc31610/23%20sierpnia%201953%20rzad%20PRL%20rezygnuje%20z%20reparacji%20od%20Niemiec.pdf, dostęp 10 X 2015 r.
License
Copyright (c) 2025 Komunizm: system-ludzie-dokumentacja
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
