Język Polski
English
Podział informatycznego zasobu ewidencji operacyjnej peerelowskiego MSW pomiędzy Policję a Urząd Ochrony Państwa w okresie 1990–1994 na tle rozdziału i elektronizacji resortowych kartotek manualnych
Piotr Borysiuk
https://orcid.org/0000-0002-2357-5929
doktorant w Instytucie Historii Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie
Przegląd Archiwalny Instytutu Pamięci Narodowej, Tom 18 (2025), strony: 105-130
Data publikacji: 2025-12-30
https://doi.org/10.48261/PAIPN251804
PDF
Abstrakt
W artykule omówiono przejście zasobu elektronicznej ewidencji operacyjnej peerelowskiego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych do Policji, a następnie Urzędu Ochrony Państwa w okresie 1990–1994, przy uwzględnieniu podziału i cyfryzacji kartotek manualnych Służby Bezpieczeństwa. Uwzględniono również kontekst elektronizacji danych w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych w 1991 r. Skoncentrowano się przede wszystkim na wydarzeniach dwóch okresów: roku 1990 i lat 1991–1994. W pierwszym kartoteki manualne podzielono między Biuro Informatyki Komendy Głównej Policji (Centralna Kartoteka Kryminalna), Departament PESEL MSW (Centralne Biuro Adresowe) i Biuro Ewidencji i Archiwum UOP (Centralna Kartoteka Ogólnoinformacyjna). W przypadku BI KGP i Departamentu PESEL MSW miało to służyć ich dalszej elektronizacji na bazie posiadanego i rozbudowywanego zasobu technicznego IT. Natomiast BEiA UOP w tym czasie nie miało odpowiedniego zaplecza do realizacji tego typu czynności. Ponadto w tym roku systemy informatyczne i dane elektroniczne byłej Służby Bezpieczeństwa (przede wszystkim Zintegrowany System Kartotek Operacyjnych, ZSKO) przeniesiono do dopiero co utworzonej Policji. Przyczyny tego rozwiązania mogły być dwojakie: albo była to decyzja polityczna podjęta na najwyższych szczeblach rządowych, albo wpływ na nią miały działania niezwykle wtedy silnych policyjnych związków zawodowych. W drugim omawianym okresie zaistniały stan rzeczy skorygowano. Najpierw poprzez dyspozycje wewnątrzresortowych aktów prawnych z lat 1991–1992, a następnie przez działania podjęte w kolejnych dwóch latach – wówczas dane elektroniczne byłej SB przekazano z BI KGP do BEiA UOP. Towarzyszyła temu sukcesywna budowa nowego systemu informacyjnego Policji (Zintegrowany System Informacyjny Policji, ZSIP), która zakończyła się w 1996 r.
Słowa kluczowe
Zintegrowany System Kartotek Operacyjnych • ZSKO • Biuro Informatyki Komendy Głównej Policji • Biuro Ewidencji i Archiwum Urzędu Ochrony Państwa • Departament PESEL MSW • Biuro „C” MSW • Centralna Kartoteka Kryminalna • Centralne Biuro Adresowe • Centralna Kartoteka Ogólnoinformacyjna • ZSIP • Zintegrowany System Informacyjny Policji Integrated Operational Records System (Zintegrowany System Kartotek Operacyjnych, ZSKO) • Information Technology Bureau of the Central Police Headquarters • Office for State Protection Records Bureau and Archive • MSW PESEL Department • MSW Bureau “C” • Central Criminal Card Index • Central Address Bureau • Central General Information Records Office • Integrated Police Information System (Zintegrowany System Informacyjny Policji, ZSIP)
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Przegląd Archiwalny Instytutu Pamięci Narodowej
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
